{"id":398,"date":"2013-09-25T16:05:29","date_gmt":"2013-09-25T14:05:29","guid":{"rendered":"http:\/\/nerdkobieta.blog.pl\/?p=398"},"modified":"2013-09-25T16:05:29","modified_gmt":"2013-09-25T14:05:29","slug":"czarnobyl-w-obiektywie-dzienniki-r-michalskiego-c-d","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/czarnobyl-w-obiektywie-dzienniki-r-michalskiego-c-d\/","title":{"rendered":"Czarnobyl w obiektywie – dzienniki R. Michalskiego c.d."},"content":{"rendered":"

Czo\u0142em!<\/span>
\nWitajcie po d\u0142u\u017cszej przerwie. Wszystko mnie boli od braku notek – ten b\u00f3l tworzenia ju\u017c mi niemal\u017ce wypala m\u00f3zg, ale p\u00f3ki mam problemy z komputerem, p\u00f3ty musz\u0119 kombinowa\u0107…<\/span>
\nZ dobrych wiadomo\u015bci – dzisiaj dalszy ci\u0105g dziennik\u00f3w Kovu. Tak, troszk\u0119 udawana ta notka – w takim wyd\u017awi\u0119ku, \u017ce prezentuj\u0119 Wam nie moj\u0105 prac\u0119, a teksty Roberta. Obiecuj\u0119 si\u0119 poprawi\u0107 i doda\u0107 wi\u0119cej recenzji i relacji, zw\u0142aszcza \u017ce czeka mnie jeszcze opowiedzenie Wam, jak to by\u0142o na premierze ,,Samozwa\u0144ca” nr 4. \u00a0Niemniej jednak polecam Wam fotografie i dzienniki Roberta. Mi zawsze czyta si\u0119 je z przyjemno\u015bci\u0105, a fotografie ,,Kovu” podgl\u0105dam nie tylko w zwi\u0105zku z wpisami na bloga \ud83d\ude09
\nAve!\u00a0<\/span><\/p>\n

\u00a0<\/span>
\nTekst i zdj\u0119cia: <\/strong>Robert ,,Kovu” Michalski<\/span><\/p>\n

Po wizycie w Porcie Czarnobyl, kr\u00f3tkim spacerem udajemy si\u0119 pod pomnik likwidator\u00f3w. Spacer w \u015brodku dnia przez centrum Czarnobyla nie r\u00f3\u017cni si\u0119 tak bardzo od przej\u015bcia si\u0119 po jakimkolwiek ukrai\u0144skim ma\u0142ym miasteczku. Budynki zachowane w dobrym stanie, wiele przystosowanych do u\u017cycia w razie nag\u0142ej potrzeby. Wida\u0107 tu aktywno\u015b\u0107 ludzk\u0105 \u2013 czasem przeje\u017cd\u017ca samoch\u00f3d, przechodz\u0105 ludzie\u2026 czynne s\u0105 dwa sklepy i kantyna. Miasteczko stanowi\u0142o centrum operacyjne \u201ebitwy o Czarnobyl\u201d , w dniu katastrofy liczy\u0142o ok. 15000 mieszka\u0144c\u00f3w \u2013 obecnie w ca\u0142ej strefie pracuje oko\u0142o 3000 ludzi, z czego wi\u0119kszo\u015b\u0107 mieszka w\u0142a\u015bnie tutaj.<\/span><\/p>\n

Sam pomnik \u2013 prawdziwe dzieci\u0119 swojej epoki \u2013 czysty socrealizm, ale przekonuj\u0105cy \u2013przedstawia stra\u017cak\u00f3w i \u017co\u0142nierzy zamro\u017conych w czasie w swej walce z nieznanym \u017cywio\u0142em \u2013 os\u0142aniaj\u0105cych reszt\u0119 ludzko\u015bci przed niewidzialn\u0105 \u015bmierci\u0105 rozsiewan\u0105 przez czwarty reaktor. Na monumencie widnieje napis \u201eDla tych, kt\u00f3rzy ocalili \u015bwiat\u201d. Rze\u017aby ludzi s\u0105\u2026 twarde, toporne \u2013 proste i w pewien spos\u00f3b wydaj\u0105 si\u0119 by\u0107 silne \u2013 wizerunek cz\u0142owieka radzieckiego po\u015bwi\u0119caj\u0105cego si\u0119 dla dobra og\u00f3\u0142u. Nie ma tu zb\u0119dnego patetyzmu, nie ma znaku sierpa i m\u0142ota ani radzieckiej flagi\u2026 pod pomnikiem le\u017c\u0105 wie\u0144ce i kwiaty \u2013 sztuczne, to typowa praktyka na Ukrainie.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/span><\/p>\n

Po refleksyjnej chwili pod pomnikiem likwidator\u00f3w wyruszamy w stron\u0119 kolejne zaplanowanego obiektu \u2013 ma\u0142ej \u201egalerii\u201d robot\u00f3w bior\u0105cych udzia\u0142 w usuwaniu skutk\u00f3w katastrofy \u2013 obstawiona jest znakami ostrzegaj\u0105cymi przed zwi\u0119kszon\u0105 radiacj\u0105 \u2013 wiedziony ciekawo\u015bci\u0105 przechodz\u0119, przez otaczaj\u0105ce maszyny ogrodzenie i os\u0142uchuj\u0119 je dozymetrem \u2013 nic nadzwyczajnego, znaki okazuj\u0105 si\u0119 by\u0107 elementem ekspozycji.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a>
\n<\/a>\"\"
\n<\/a>\"\"<\/a><\/span><\/p>\n

W dalszej drodze, na kr\u00f3tk\u0105 chwil\u0119 zatrzymujemy si\u0119 na niedawno odnowionym mo\u015bcie, z kt\u00f3rego przy lepszej widoczno\u015bci wida\u0107 czw\u00f3rk\u0119… w tej chwili, we mgle – to bardziej sugestia obecno\u015bci jakiego\u015b budynku ni\u017c faktyczny widok.<\/span><\/p>\n

Nowy g\u0142adki asfalt i s\u0142upy latarni pozbawione g\u0142\u00f3w… ponownie cisza podkre\u015bla… „It’s freaking awesome” s\u0142ysz\u0119 jowialnie-radosny standard w wykonaniu Marca, jednego z towarzyszy na tej wyprawie i \u015bcieram odrobin\u0119 szkliwa ze zgrzytem z\u0119b\u00f3w. Oddalam si\u0119 od reszty… wykonuj\u0119 trzy populistyczne uj\u0119cia pustej g\u0142adkiej drogi… na kr\u00f3tk\u0105 chwil\u0119 k\u0142ad\u0119 na niej d\u0142o\u0144…<\/span><\/p>\n

Zastanawiali\u015bcie si\u0119 kiedy\u015b jak niepowtarzalnym uczuciem w dotyku jest… chropowato\u015b\u0107? Mo\u017ce szorstko\u015b\u0107…ci\u0119\u017cko to zamkn\u0105\u0107 w jednym s\u0142owie. Kolejny raz nawiedza mnie ta my\u015bl – taka jest strefa.. szorstka i chropowata… beton, z\u0142uszczone tynki, pokryta rdz\u0105 stal, pop\u0119kany asfalt, deski z kt\u00f3rych resztki lakieru lub farby sp\u0142yn\u0119\u0142y lata temu. T\u0119 chropowato\u015b\u0107 chc\u0119 zapami\u0119ta\u0107… tak jak pami\u0119ta si\u0119 obrazy, zapachy i d\u017awi\u0119ki ja pr\u00f3buj\u0119 zapami\u0119ta\u0107 dotyk.
\n\"\"<\/a>
\nW drodze do nieuko\u0144czonego bloku 5 i 6 CHNPP przystajemy na chwil\u0119 w popularnym punkcie widokowym na \u201eczw\u00f3rk\u0119\u201d \u2013 przy kanale ch\u0142odz\u0105cym. To jedno z tych miejsc, gdzie wskazania dozymetr\u00f3w zale\u017c\u0105 od tego, w kt\u00f3r\u0105 stron\u0119 wieje wiatr \u2013 sarkofag, pod kt\u00f3rym likwidatorzy ukryli wrak reaktora nie jest ju\u017c szczelny. W obecnej chwili mo\u017cna st\u0105d zobaczy\u0107 trwaj\u0105c\u0105 operacj\u0119 monta\u017cu nowego komina wentylacyjnego na tej pot\u0119\u017cnej os\u0142onie.<\/span><\/p>\n

W ko\u0144cu docieramy na wielki plac budowy przerwanej 25 lat temu, budowy, kt\u00f3ra nigdy nie zostanie uko\u0144czona. Ukrai\u0144cy twierdz\u0105, \u017ce dwa kolejne reaktory by\u0142y gotowe w 80%, ci\u0119\u017cko to oceni\u0107 \u2013 ale \u201ena oko\u201d wydaje si\u0119, \u017ce by\u0142a to propagandowo zawy\u017cona warto\u015b\u0107. W \u015brodku beton i stal… Tysi\u0105ce ton betonu i wiele stali tworzy t\u0105 nigdy nie o\u017cywion\u0105 \u015bwi\u0105tyni\u0119 atomu\u2026 Wiele chropowato\u015bci i du\u017co wilgoci.<\/span><\/p>\n

Wszyscy wyci\u0105gaj\u0105 statywy i lampy b\u0142yskowe – w \u015brodku kompletne ciemno\u015bci. Statyw… to jednak nie dla mnie… ze statywu robi\u0119 mo\u017ce ze trzy uj\u0119cia, tempo nie pozwala spokojnie si\u0119 zastanowi\u0107 nad tym co, sk\u0105d i dok\u0105d wycelowa\u0107, a niespokojnie to ja ze statywem nie umiem zwyczajnie. Kilkana\u015bcie zdj\u0119\u0107 z fleszem odbitym… ale to wszystko jest za du\u017ce i za ciemne, \u017ceby da\u0142o si\u0119 liczy\u0107 na dobry rezultat…. warunki s\u0105 naprawd\u0119 ci\u0119\u017ckie, specjalist\u00f3w od BHP szlag by tutaj trafi\u0142 po przej\u015bciu 20 metr\u00f3w w dowolnym kierunku. Nieuko\u0144czone szyby ch\u0142odnicze – g\u0142\u0119bokie na kilkadziesi\u0105t metr\u00f3w, rury, dziury w ziemi, kana\u0142y do i odp\u0142ywowe, piekielne g\u0142\u0119bie, wsz\u0119dzie wystaj\u0105ce pr\u0119ty zbrojeniowe, kilometry izolacji zdartej z przewod\u00f3w… mo\u017cna si\u0119 \u201enie\u017ale\u201d zabi\u0107, chodzimy nad tym po w\u0105skich podrdzewia\u0142ych k\u0142adkach, czasem wr\u0119cz po pojedynczych przerzuconych w poprzek d\u017awigarach… Metalowe, pokryte rdz\u0105 schody tak strome, \u017ce a\u017c si\u0119 prosi\u0142y by schodzi\u0107 po nich jak po drabinach.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a>
\n\"\"<\/a>
\n\"\"<\/a><\/p>\n

W ciemno\u015bciach udaje nam si\u0119 odnale\u017a\u0107 komor\u0119 jednego z reaktor\u00f3w \u2013 jest olbrzymia, wype\u0142niona stal\u0105 przestrze\u0144, mia\u0142a by\u0107 gniazdem dla kolejnego RMBK 1000, technicznie takiego samego jak Tw\u00f3rca zony, chocia\u017c projekt ca\u0142ego bloku jest ju\u017c nowszy, inny. \u017beby sfotografowa\u0107 to miejsce musz\u0119 pomimo wysokiego ISO wypali\u0107 na pe\u0142n\u0105 moc obu palnik\u00f3w mojej lampy Metza, dziesi\u0119\u0107 takich b\u0142ysk\u00f3w potrafi wyko\u0144czy\u0107 akumulatory\u2026<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a>
\nPo d\u0142u\u017cszym b\u0142\u0105dzeniu wewn\u0105trz tego olbrzymiego grobowca uda\u0142o nam si\u0119 wyj\u015b\u0107 na zewn\u0105trz, na wysoko\u015bci mniej wi\u0119cej 7 pi\u0119tra – na du\u017cy podest widokowy… nie ma problemu… Problemem jest to, \u017ce to po\u0142owa drogi na g\u00f3r\u0119 – druga po\u0142owa to a\u017curowe metalowe schody przytulone do betonowych \u015bcian… Robi\u0119 podej\u015bcie po pojedynczych schodach… jeden podest – drugi… – nie, dzi\u0119kuj\u0119. M\u00f3j l\u0119k wysoko\u015bci krzyczy „Przyklej si\u0119, k**wa, do pod\u0142o\u017ca!! – Zaraz przez Ciebie zginiemy!!”<\/p>\n

Puszczam reszt\u0119 ekipy przodem, a sam sprawnie niczym 70 letni epileptyk schodz\u0119 na pierwotny du\u017cy podest… nawet nie umiem opisa\u0107 jak mnie w tym konkretnym momencie wk**wi\u0142a ta w\u0142asna s\u0142abo\u015b\u0107.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a>
\nTam, przeklinaj\u0105c jak nigdy moj\u0105 ma\u0142\u0105 przypad\u0142o\u015b\u0107 l\u0119kow\u0105, staram si\u0119 udawa\u0107, \u017ce nie ma czego \u017ca\u0142owa\u0107 – 7 pi\u0119tro to prawie jak 14. Pstrykam kolejne bracket’y do hd’r\u00f3w. Zwiedzam podest wzd\u0142u\u017c i wszerz, nurkuj\u0119 z latark\u0105 we wn\u0119ki w betonowym cielsku. Na chwil\u0119 cz\u0119\u015b\u0107 pokrywy chmur , kt\u00f3ra towarzyszy mi od pocz\u0105tku tej wyprawy, otwiera si\u0119 ukazuj\u0105c b\u0142\u0119kit nieba… czuj\u0119 si\u0119 jak m\u0142ody p\u00f3\u0142b\u00f3g… do pe\u0142nej bosko\u015bci brakuje tej drugiej cz\u0119\u015bci wysoko\u015bci budynku. Kilka zdj\u0119\u0107 ukazuj\u0105cych rozchmurzenie, siadam na przewr\u00f3conym d\u017awigarze i ch\u0142on\u0119 otaczaj\u0105cy mnie krajobraz, jest st\u0105d widok na wie\u017c\u0119 ch\u0142odnicz\u0105 i sarkofag. Ogarnia mnie spok\u00f3j i dziwne odczucie, \u017ce znajduj\u0119 si\u0119 dok\u0142adnie tu gdzie chc\u0119, \u017ce jest to dobre miejsce.<\/p>\n

\"\"<\/a>
\nPo kilkunastu minutach wraca reszta towarzystwa. Ponowne przej\u015bcie przez trzewia olbrzymiego budynku – po rozpadaj\u0105cych si\u0119 drabinach i schodach w d\u00f3\u0142\u2026 przy budce wartownika spotykamy cz\u0119sty w strefie widok \u2013 stadko nie-pseudo-dog\u00f3w, ewidentnie zawiedzionych, faktem i\u017c mi\u0119dzynarodowa delegacja zamiast obdzieli\u0107 kie\u0142bas\u0105 robi jedynie darmowe zdj\u0119cia. W szybko zapadaj\u0105cym, listopadowym zmierzchu wyruszamy w stron\u0119 Czarnobyla, zamykaj\u0105c tym samym pierwszy dzie\u0144 penetracji strefy.
\n<\/span><\/p>\n

P.S. W Czarnobylskiej kantynie jedzenie jest i\u015bcie stalkerskie \u2013 do tego stopnia, \u017ce dla znajomych z zagranicy stanowi\u0142o szok na miar\u0119 ca\u0142ej strefy. Nie jest zbyt istotne czy macie do czynienia z obiadem, \u015bniadaniem czy kolacj\u0105 \u2013 niemal losowo dobrane sk\u0142adniki zostaj\u0105 uzupe\u0142nione tak\u0105 dawk\u0105 t\u0142uszczu, \u017ce a\u017c mo\u017cna po\u017ca\u0142owa\u0107, \u017ce licznika Geigera nie da si\u0119 przestroi\u0107 do mierzenia poziomu cholesterolu we krwi. Wycena pojedynczego posi\u0142ku na mniej wi\u0119cej 10 euro te\u017c nie pomaga si\u0119 tymi frykasami zachwyca\u0107. Pomaga za to \u015bwietny Obo\u0142o\u0144, niezawodnie zadziwiaj\u0105co niez\u0142e \u201eg\u0142\u00f3wne\u201d piwo Ukrainy. Pisz\u0105c powy\u017csze s\u0142owa zaciera\u0142em wspomnienia obiadokolacji trzema egzemplarzami tego zacnego trunku.<\/span><\/p>\n

Ave!\u00a0<\/span><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Czo\u0142em! Witajcie po d\u0142u\u017cszej przerwie. Wszystko mnie boli od braku […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":418,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_eb_attr":"","two_page_speed":[],"footnotes":""},"categories":[1625],"tags":[10,59,137,170,303,304,316,515,791,808,815,903,905,914,1216],"class_list":["post-398","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bez-kategorii-pl","tag-10","tag-apokalipsa","tag-chernobyl","tag-czarnobyl","tag-foto","tag-fotografia","tag-galeria","tag-kovu","tag-polski-fandom","tag-post-apokalipsa","tag-postapokalipsa","tag-robert-kovu-michalski","tag-robert-michalski","tag-rosyjska-postapokalipsa","tag-zdjecia"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/398","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=398"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/398\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=398"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=398"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=398"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}