{"id":2568,"date":"2017-07-12T22:00:20","date_gmt":"2017-07-12T20:00:20","guid":{"rendered":"http:\/\/nerdkobieta.blog.pl\/?p=2568"},"modified":"2017-12-22T22:38:08","modified_gmt":"2017-12-22T21:38:08","slug":"ciezkie-zycie-mazura-rozmowa-z-arturem-olchowym-cz-ii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/ciezkie-zycie-mazura-rozmowa-z-arturem-olchowym-cz-ii\/","title":{"rendered":"Ci\u0119\u017ckie \u017cycie Mazura. Rozmowa z Arturem Olchowym, cz. II"},"content":{"rendered":"

Czo\u0142em!
\n<\/span>W poprzednim odcinku rozmawiali\u015bmy z Arturem\u00a0 o postapokalipsie w popkulturze, trendach i powstaniu jego powie\u015bci. Tekst zosta\u0142 przez Was ciep\u0142o przyj\u0119ty, patrz\u0105c po ilo\u015bci ods\u0142on, dlatego niezmiernie mi\u0142o mi zaprosi\u0107 Was do drugiej cz\u0119\u015bci rozmowy.<\/span><\/p>\n

O skomplikowanych, cz\u0119sto tragicznych losach Mazur\u00f3w, budowaniu bohatera zbiorowego i nietypowym researchu opowiada Artur Olchowy, autor powie\u015bci postapokaliptyczna \u2013 obyczajowej \u201eCzarownica znad Ka\u0142u\u017cy\u201d.<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n

[Nerd Kobieta:] Czy research, kt\u00f3ry zrobi\u0142e\u015b p\u00f3\u017aniej do w\u0142a\u015bciwej ksi\u0105\u017cki, mia\u0142 wp\u0142yw na ostateczny kszta\u0142t opowie\u015bci?<\/b><\/span><\/p>\n

[Artur Olchowy:]<\/b> W trakcie researchu przypomnia\u0142em sobie pewne opracowanie na temat Mazurow i \u015al\u0105zak\u00f3w, kt\u00f3re czyta\u0142em jeszcze w liceum. Wstrz\u0105sn\u0105\u0142 mn\u0105 w nim jeden fragment, w kt\u00f3rym w czasie II Wojny \u015awiatowej Mazurzy obrywali od wszystkich si\u0142, kt\u00f3re przechodzi\u0142y przez ten region.<\/span><\/p>\n

Dla Niemc\u00f3w, kt\u00f3rzy przechodzili we wrze\u015bniu 1939 r., Mazurzy byli Polakami, wobec tego byli mordowani. Kiedy wkroczyli Rosjanie, Mazurzy byli uznawani przez nich za Niemc\u00f3w, wobec tego znowu byli mordowani. Gdy dosz\u0142o do przesilenia w trakcie wojny i przez Mazury przechodzili Polacy, znowu uznawano ich za Niemc\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Historia Mazur\u00f3w jest chyba najbardziej tragiczna pod koniec wojny, ale i po samej wojnie nie jest kolorowa. Je\u017celi prze\u015bledzimy obecnie zachowan\u0105 kultur\u0119 r\u00f3\u017cnych mniejszo\u015bci, Mazury zosta\u0142y chyba najbardziej wytrzebione spo\u015br\u00f3d nich w trakcie PRLu. Wygl\u0105da\u0142o to tak, \u017ce przyje\u017cd\u017ca\u0142 z Warszawy urz\u0119dnik PKWN i stwierdza\u0142, \u017ce gdzie\u015b jest dobre miejsce na jednostki rz\u0105dowe albo jednostk\u0119 wojskow\u0105. W takich przypadkach ca\u0142a mazurska wioska w ci\u0105gu tygodnia wyje\u017cd\u017ca\u0142a pod przymusem do RFNu. Podsumowuj\u0105c, bardzo du\u017co Mazur\u00f3w wyjecha\u0142o zaraz po wojnie tylko dlatego, \u017ce byli uznawani za Niemc\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Byli po prostu wysiedlani?
\n<\/b><\/span>Tak. Akcja \u201eWis\u0142a\u201d na Mazurach mia\u0142a straszne skutki dla miejscowej spo\u0142eczno\u015bci. \u017beby pokaza\u0107 skal\u0119, po wojnie na Mazurach nie zosta\u0142 ani jeden pastor ewangelicki.<\/span><\/p>\n

\"\"
Foto: Artur Olchowy<\/figcaption><\/figure>\n

Okartowo to miejsce na mapie?
\n<\/b><\/span>Tak, Okartowo to ma\u0142a miejscowo\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna znale\u017a\u0107 na mapie, ale\u2026 Bardzo dba\u0142em o dok\u0142adno\u015b\u0107 topograficzn\u0105 wszystkich miejsc, poza Okartowem w\u0142a\u015bnie. Okartowo jest \u201epoprzestawiane\u201d. Jedyne, co si\u0119 zgadza, to \u017ce wioska w dw\u00f3ch miejscach ma 2 jeziora po\u0142\u0105czone po\u015brodku Okartowa, oraz \u017ce posiada dwa mosty, w tym jeden kolejowy. Jest r\u00f3wnie\u017c ko\u015bci\u00f3\u0142, wybudowany na skarpie krzy\u017cackiej. Poza tym w wiosce nic si\u0119 nie zgadza, ale jest to celowy zabieg.<\/span><\/p>\n

M\u00f3wisz, \u017ce dba\u0142e\u015b o dok\u0142adno\u015b\u0107 lokalizacji. Czyli mazurscy czytelnicy znajd\u0105 w ksi\u0105\u017cce sporo miejsc ze swoich rodzinnych stron?
\n<\/b><\/span>Dok\u0142adnie z Pisza. Pisz ma kilka charakterystycznych, historycznych budynk\u00f3w, ale m\u00f3j Pisz s\u0142u\u017cy g\u0142\u00f3wnie ukazaniu budowania kultury po apokalipsie.<\/span><\/p>\n

Us\u0142ysza\u0142em tak\u0105 opini\u0119 na temat \u201eCzarownicy\u2026\u201d, \u017ce trudno uwierzy\u0107, aby po apokalipsie tak szybko wygin\u0119\u0142a ca\u0142a kultura. Bardzo si\u0119 nie zgadzam z ta opini\u0105. Kultura nie wygin\u0119\u0142a, ale uleg\u0142a przekszta\u0142ceniu. Bardzo mnie interesowa\u0142o, w jaki spos\u00f3b ludzie \u017cyj\u0105cy w zupe\u0142nie nowych warunkach b\u0119d\u0105 budowa\u0107 swoje wierzenia, swoje przes\u0105dy, histori\u0119 i dziedzictwo. Zacz\u0105\u0142em od bada\u0144 etnograficznych, prognozuj\u0105c jak przez te 50 lat ludzie niewykszta\u0142ceni i przes\u0105dni, \u017cyj\u0105cy z rolnictwa \u2013 a wi\u0119c zgodnie z pewnym cyklem p\u00f3r roku i uzale\u017cnieni od pogody – w jaki spos\u00f3b b\u0119d\u0105 budowa\u0107 swoj\u0105 kultur\u0119. Podzieli\u0142em to na dwie cz\u0119\u015bci. Ja\u0144sborg dosta\u0142 legendy miejskie, kt\u00f3re s\u0105 cz\u0119\u015bciowo osadzone w zdarzeniach tabloidowych, kt\u00f3re faktycznie pojawia\u0142y si\u0119 w prasie lokalnej.<\/span><\/p>\n

Chodzi\u0142o mi o to, aby miasto dosta\u0142o troch\u0119 \u017cycia, nawet murek na ruinach zamku krzy\u017cackiego, na kt\u00f3rym w liceum pi\u0142o si\u0119 wino. Ja\u0144sborg dosta\u0142 niejako sw\u00f3j przewodnik turystyczny. Drugi tom, nad kt\u00f3rym pracuj\u0119, b\u0119dzie \u201eprzewodnikiem turystycznym dla ca\u0142ej Ka\u0142u\u017cy\u201d.<\/span><\/p>\n

\"\"
Tytu\u0142owa Ka\u0142u\u017ca. Foto: Artur Olchowy<\/figcaption><\/figure>\n

Joanna Mucha napisa\u0142a postapo obyczajowe. Jak krytycy twierdz\u0105, nie jest to najlepsze. Nie obawiasz si\u0119, \u017ce ta forma, kt\u00f3r\u0105 wybra\u0142e\u015b, nie zniech\u0119ci z miejsca czytelnik\u00f3w postapo?
\n<\/b><\/span>Czyta\u0142em recenzje ksi\u0105\u017cki Joanny Muchy. I dwie rzeczy jej na pewno podkradn\u0119.
\n<\/span>Pisa\u0142em histori\u0119. Nie interesuje mnie, czy to jest postapo, czy to jest obyczajowe. Mia\u0142em dw\u00f3jk\u0119 bohater\u00f3w, z kt\u00f3rymi musia\u0142em co\u015b zrobi\u0107.<\/span><\/p>\n

Chodzi\u0142o mi o to, aby ta historia by\u0142a przede wszystkim lokalna. Za wz\u00f3r mia\u0142em dwie ksi\u0105\u017cki. Jedn\u0105 kt\u00f3r\u0105 nienawidzi\u0142em do ko\u0144ca liceum i przeczyta\u0142em z przyjemno\u015bci\u0105 dopiero na studiach, czyli \u201eCh\u0142opi\u201d, a druga to \u201eRaz w roku w Skiro\u0142awkach\u201d Nienackiego. Nienacki napisa\u0142 kryminalnych erotycznych Ch\u0142op\u00f3w na Mazurach. Nie b\u0119d\u0119 ukrywa\u0142, par\u0119 cytat\u00f3w mu r\u0105bn\u0105\u0142em z tej powie\u015bci, bo j\u0105 absolutnie uwielbiam. Jest to taka ciep\u0142a historia o ludziach, kt\u00f3rzy jako\u015b musz\u0105 ze sob\u0105 \u017cy\u0107.<\/span><\/p>\n

\"\"
Magazyn z powie\u015bci. Foto: Artur Olchowy<\/figcaption><\/figure>\n

Faktycznie, jak sobie pomy\u015bl\u0119 o bohaterze zbiorowym, jakim jest ludno\u015b\u0107 Okartowa, to cho\u0107 ci ludzie maj\u0105 swoje wady i zalety i czasem reaguj\u0105 zbyt emocjonalnie, to praktycznie to jest taka pochwa\u0142a lokalno\u015bci, a nawet sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci. Ci ludzie s\u0105 ze sob\u0105 z\u017cyci, jak jeden organizm.
\n<\/b><\/span>S\u0105 dwie perspektywy.
\n<\/span>S\u0142ysza\u0142em opini\u0119, \u017ce Ko\u015blawa* jest po prostu mieszczuchem. Mimo \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 \u017cycia sp\u0119dzi\u0142a na wsi, nigdy nie sta\u0142a si\u0119 jedn\u0105 z tych os\u00f3b z tej spo\u0142eczno\u015bci. Ja te\u017c nie mam innego do\u015bwiadczenia, poniewa\u017c cho\u0107 jestem z ma\u0142ego miasta, owszem, a nawet z gminy wiejsko \u2013 miejskiej, to\u00a0 zawsze gdy je\u017cd\u017c\u0119 po wioskach, jestem obcy. Pos\u0142uguj\u0119 si\u0119 innym j\u0119zykiem, cho\u0107 jestem z miejscowo\u015bci oddalonej o 2 \u2013 3 km.<\/span><\/p>\n

Jeste\u015b znaturalizowany przez Warszaw\u0119?
\n<\/b><\/span>Kiedy je\u017adzi\u0142em zbiera\u0107 research do ksi\u0105\u017cki [autor rozmawia\u0142 z mieszka\u0144cami Mazur, zbieraj\u0105c legendy, plotki a nawet\u2026 dialogi \u2013 przyp. NK], w Warszawie by\u0142 straszny protest zwi\u0105zany z Trybuna\u0142em Konstytucyjnym. Gdy je\u017adzi\u0142em po wsiach, to wcale nie by\u0142 to problem dla mieszka\u0144c\u00f3w. Tam problemami by\u0142o to, \u017ce dziki znowu si\u0119 pojawi\u0142y, \u017ce jest kwarantanna, bo panuje afryka\u0144ski pom\u00f3r \u015bwi\u0144, bo susza, bo zimno\u2026 To by\u0142o dla mnie silne uderzenie, \u017ce faktycznie to, co ludzie wyczyniaj\u0105 w Warszawie na ulicach, to jest jaki\u015b kosmos dla mieszka\u0144c\u00f3w wsi.\u00a0 \u017be to absolutnie nie ma znaczenia, bo przecie\u017c jak mi wejd\u0105 dziki w szkod\u0119, to b\u0119d\u0119 kilka tysi\u0119cy w plecy, a zim\u0105 sobie z przyczyn oczywistych tej kukurydzy nie nadrobi\u0119.<\/span><\/p>\n

Chcia\u0142em przedstawi\u0107 okartowski spos\u00f3b my\u015blenia w \u201eCzarownicy znad Ka\u0142u\u017cy” w taki spos\u00f3b, w jaki normalnie \u017cyje dzisiaj wie\u015b, i prawdopodobnie taki spos\u00f3b, w jaki wie\u015b \u017cy\u0142a i sto lat temu, i dwie\u015bcie, i trzysta. \u017be s\u0105 to ludzie, kt\u00f3rzy musz\u0105 si\u0119 dostosowa\u0107 do warunk\u00f3w, w jakich si\u0119 znale\u017ali i ta sp\u00f3\u0142dzielczo\u015b\u0107, o kt\u00f3rej m\u00f3wisz, jest poniek\u0105d konieczna.<\/span><\/p>\n

Sp\u00f3\u0142dzielczo\u015b\u0107 jest konieczna?
\n<\/b><\/span>Jak my bardzo \u201enie umiemy w sp\u00f3\u0142dzielczo\u015b\u0107\u201d pokazuje to, \u017ce w Polsce jest najwi\u0119cej maszyn rolniczych na gospodarstwo [spo\u015br\u00f3d kraj\u00f3w UE]. W trakcie researchu zaczepia\u0142em niekt\u00f3rych rolnik\u00f3w i pyta\u0142em, dlaczego oni wszyscy maj\u0105 ca\u0142e podw\u00f3rka tak zawalone maszynami, \u017ce nie ma tam jak wykr\u0119ci\u0107 samochodem osobowym, bo ka\u017cdy ma kombajn, snopowi\u0105za\u0142k\u0119, w\u00f3z do rozrzucania gnoju i trzy ci\u0105gniki \u2013 lekki, \u015bredni i ci\u0119\u017cki. To s\u0105 naprawd\u0119 gigantyczne parki maszynowe pod go\u0142ym niebem, bo przecie\u017c nie ma gdzie tych sprz\u0119t\u00f3w wstawi\u0107. Pyta\u0142em, dlaczego nie zrobi\u0105 jednego parku maszynowego na ca\u0142\u0105 wie\u015b, nie zatrudni\u0105 wsp\u00f3lnie jednej osoby i wtedy b\u0119dzie mniej tych maszyn, ale jednocze\u015bnie b\u0119d\u0105 zadbane, przechowywane w lepszych warunkach i przez to wytrzymalsze. Rolnicy odpowiedzieli mi, \u017ce to by\u0142by wtedy jaki\u015b PGR\u2026 i to mnie tak strasznie uderzy\u0142o, \u017ce chcia\u0142bym mie\u0107 wiosk\u0119, w kt\u00f3rej ci ludzie b\u0119d\u0105 jednak razem jako\u015b funkcjonowa\u0107.<\/span><\/p>\n

\"\"
Park maszynowy. Foto: Artur Olchowy<\/figcaption><\/figure>\n

C.D.N.<\/span><\/p>\n

\u00a0<\/span><\/p>\n

*Ko\u015blawa- g\u0142\u00f3wna bohaterka ksi\u0105\u017cki<\/span><\/p>\n

___<\/p>\n

\"\"<\/strong><\/p>\n


\nArtur Olchowy,\u00a0Czarownica znad Ka\u0142u\u017cy
\n<\/em><\/strong>\u015awiat sprzed wojny, kt\u00f3ra zdziesi\u0105tkowa\u0142a ludzko\u015b\u0107, pami\u0119ta ju\u017c tylko Ko\u015blawa \u2013 stara zielarka mieszkaj\u0105ca nieopodal mazurskiego Okartowa. Przeczuwaj\u0105c zbli\u017caj\u0105c\u0105 si\u0119 \u015bmier\u0107, przyjmuje na ucznia syna miejscowego gospodarza, by przekaza\u0107 mu ca\u0142\u0105 sw\u0105 wiedz\u0119.<\/p>\n

Tymczasem do wsi przybywa nowy wikariusz. Realizuj\u0105c swoj\u0105 szczeg\u00f3ln\u0105 misj\u0119, burzy ustalony \u0142ad okartowskiej spo\u0142eczno\u015bci.<\/p>\n

W walce o ma\u0142\u0105 ojczyzn\u0119 i jej mieszka\u0144c\u00f3w Czarownicy przyjdzie zmierzy\u0107 si\u0119 nie tylko z bezwzgl\u0119dnymi i niekiedy szalonymi lud\u017ami, lecz tak\u017ce z w\u0142asn\u0105 staro\u015bci\u0105, chorob\u0105 i sumieniem.<\/p>\n

Kup ksi\u0105\u017ck\u0119\u00a0NA PRZYK\u0141AD TUTAJ.<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Czo\u0142em! W poprzednim odcinku rozmawiali\u015bmy z Arturem\u00a0 o postapokalipsie w […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2730,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_eb_attr":"","two_page_speed":[],"footnotes":""},"categories":[1625],"tags":[51,53,59,67,101,102,106,144,172,173,180,230,264,265,272,273,323,356,418,452,533,534,544,562,569,570,579,600,601,602,611,612,631,676,708,731,757,781,782,788,791,808,811,812,813,815,823,834,838,840,887,896,897,910,921,973,975,976,990,991,992,993,994,1001,1019,1060,1061,1062,1063,1134,1150,1162,1178,1193],"class_list":["post-2568","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bez-kategorii-pl","tag-antologia","tag-antoogia-postapo","tag-apokalipsa","tag-artur-olchowy","tag-blog-ksiazkowy","tag-blog-literacki","tag-blog-o-ksiazkach","tag-chlopi","tag-czarownica","tag-czarownica-znad-kaluzy","tag-czytelniczki-fantastyczki","tag-dzikowy","tag-fallout","tag-fandom","tag-fantasmazuria","tag-fantastyka","tag-genius-creations","tag-gry-postapokalipsa","tag-jansborg","tag-kaluza","tag-ksiazka-o-mazurach","tag-ksiazka-o-okartowie","tag-kultura","tag-literatura","tag-lokalne","tag-lol","tag-mad-max","tag-mazury","tag-mazury-postapo","tag-mazurzy","tag-metro-2033","tag-miasto","tag-mniejszosci","tag-nerd-literacki","tag-okartowo","tag-pap","tag-pisz","tag-polska","tag-polska-fantastyka","tag-polska-postapokalipsa","tag-polski-fandom","tag-post-apokalipsa","tag-postapo","tag-postapo-globane","tag-postapo-lokalne","tag-postapokalipsa","tag-powiesc","tag-premiera","tag-premiery","tag-premiery-2015","tag-recenzje","tag-reymont","tag-reymont-postapo","tag-rolnik","tag-rozmowa","tag-sklad-literek-dzikowego","tag-slask","tag-slazacy","tag-spoldzielczosc","tag-spoldzielnia","tag-spoleczenstwo","tag-spolecznosc","tag-spolecznosc-lokalna","tag-stalker","tag-survival","tag-terminator","tag-terminator-postapo","tag-terminatorzenie","tag-terminatorzy","tag-warszawa","tag-wies","tag-wodny-swiat","tag-wydarzenia-w-postapokalipsie","tag-wywiady"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2568","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2568"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2568\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2730"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2568"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2568"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2568"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}