{"id":2142,"date":"2015-11-01T09:00:23","date_gmt":"2015-11-01T08:00:23","guid":{"rendered":"http:\/\/nerdkobieta.blog.pl\/?p=2142"},"modified":"2018-01-29T16:05:23","modified_gmt":"2018-01-29T15:05:23","slug":"s-q-u-a-t-czyli-troche-mi-glupio","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nerdkobieta.pl\/en\/s-q-u-a-t-czyli-troche-mi-glupio\/","title":{"rendered":"S.Q.U.A.T. , czyli troch\u0119 mi g\u0142upio!"},"content":{"rendered":"

Czo\u0142giem!<\/span><\/p>\n

Z regu\u0142y nie publikuj\u0119 recenzji negatywnych. Zawsze podchodz\u0119 krytycznie do tytu\u0142u, ale je\u015bli ksi\u0105\u017cka jest naprawd\u0119 kiepska, id\u0119 troch\u0119 na r\u0119k\u0119 wydawnictwom i nie publikuj\u0119 du\u017cych negatyw\u00f3w. Inaczej musia\u0142abym napisa\u0107 o tym, jak \u201eDzielnica obiecana\u201d jest najgorsz\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0105, jak\u0105 przeczyta\u0142am w \u017cyciu, a \u201e\u0141owca z lasu\u201d goni bohater\u00f3w ww. \u201eDzielnicy\u2026\u201d w byciu najidiotyczniej skonstruowanymi postaciami w historii postapokaliptycznej literatury wydanej na rynku polskim.<\/span><\/p>\n

S.Q.U.A.T. Konrada Ku\u015bmiraka to ksi\u0105\u017cka, kt\u00f3r\u0105 z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 czyta si\u0119 szybko i przyjemnie \u2013 do czasu. W pewnym momencie musia\u0142am sobie zaznacza\u0107 kolorowymi karteczkami potkni\u0119cia, jakich dopu\u015bci\u0142 si\u0119 autor. S\u0105 to potkni\u0119cia g\u0142\u00f3wnie wynikaj\u0105ce z konstrukcji bohater\u00f3w, braki logiki, \u201eterminatorzenia\u201d (czyli typowy dla polskiego postapo objaw buca, mylony z m\u0119sko\u015bci\u0105\/samotnym wilkiem\/pos\u0142uchem u gawiedzi\/charyzm\u0105), wykorzystywania klisz, schemat\u00f3w czy po prostu s\u0142abizny narracyjnej. Jednak p\u00f3ki nie zwracacie uwagi na takie elementy ksi\u0105\u017cki (czyli na konstrukcj\u0119 i sztuk\u0119 prowadzenia narracji w og\u00f3le), a interesuje Was tylko historia \u2013 p\u00f3ty czyta si\u0119 \u015bwietnie.<\/span><\/p>\n

Historia<\/span><\/h3>\n

Opowie\u015b\u0107 jest \u2013 moim zdaniem \u2013 zaskakuj\u0105co \u015bwie\u017ca i ciekawa. Kamyk jest przybranym synem pary naukowc\u00f3w, kt\u00f3rzy \u017cyj\u0105 w apokaliptycznej Polsce. Tzw. Rozb\u0142ysk, czyli promieniowanie gamma, zniszczy\u0142o przyrod\u0119, sprawiaj\u0105c \u017ce \u017cycie na planecie sta\u0142o si\u0119 bardzo trudne. Kamyka poznajemy w momencie, kiedy jest ju\u017c doros\u0142ym m\u0119\u017cczyzn\u0105 ze swoim baga\u017cem do\u015bwiadcze\u0144, a przyroda zaczyna wraca\u0107 do \u017cycia. Za to Ku\u015bmirak ma u mnie ogromny plus, poniewa\u017c pokazuje, \u017ce mimo wszystko natura sobie poradzi \u2013 a nie, jak zazwyczaj niedo\u015bwiadczeni czytelnicy domniemuj\u0105 \u2013 wszystko zginie razem z cz\u0142owiekiem.<\/span><\/p>\n

Miejsce zdarze\u0144 to przede wszystkim granica polsko \u2013 bia\u0142oruska, co jest kolejnym plusem powie\u015bci. Fani maj\u0105 ju\u017c dosy\u0107 niedookre\u015blonej Zony czy du\u017cych miast. Tak naprawd\u0119, w mniejszych miasteczkach czy w dziwnych punktach na mapie mog\u0105 si\u0119 rozgrywa\u0107 \u015bwietne historie. Stare kompleksy fabryk, pola golfowe, puszcze, wyspy, wsie i powr\u00f3t do \u201esystemu karczmarcznego\u201d \u2013 to te\u017c s\u0105 dobre lokalizacje do osadzenia intryg postapokaliptycznych, urban fantasy, alternatywnej przysz\u0142o\u015bci etc.<\/span><\/p>\n

Wady i zalety<\/span><\/span><\/h3>\n

Zacznijmy od zalet \u2013 to na pewno ksi\u0105\u017cka warta uwagi ze wzgl\u0119du na lokalizacj\u0119 historii.<\/strong> W ksi\u0105\u017cce w ko\u0144cu wyst\u0119puj\u0105 inne nacje ni\u017c Rosjanie (w ka\u017cdej ksi\u0105\u017cce postapo musi by\u0107 kto\u015b, kto w Moskwie by\u0142 chocia\u017c na wycieczce szkolnej). My\u015bl\u0119, \u017ce w polskiej literaturze za ma\u0142o jest naszych s\u0105siad\u00f3w \u2013 Bia\u0142orusin\u00f3w, Czech\u00f3w, S\u0142owak\u00f3w\u2026 Uwzgl\u0119dnianie ich w swoich fabu\u0142ach na pewno dodaje historii kolorytu i autentyczno\u015bci.<\/span><\/p>\n

Kolejnym plusem jest g\u0142\u00f3wna przygoda, czyli zlecenie na transport poci\u0105gu.<\/strong> To oczywi\u015bcie klisza z western\u00f3w, jednak intryguje czytelnika od pierwszego \u201elokomotywa\u201d na kartach ksi\u0105\u017cki. \u017ba\u0142uj\u0119, \u017ce Kamyk bardzo szybko przeszed\u0142 nad tym do porz\u0105dku dziennego \u2013 od razu znalaz\u0142 lokomotyw\u0119 i j\u0105 uruchomi\u0142, nawet nie przystan\u0105\u0142 i nie zastanowi\u0142 si\u0119, jak powodzenie misji zmieni jego \u017cycie i \u017cycie Jasnow\u0142osej. My\u015bl\u0119, \u017ce mo\u017cna by\u0142o spokojnie wyd\u0142u\u017cy\u0107 te fragmenty<\/strong>, jakkolwiek rozumiem, \u017ce autorowi spieszy\u0142o si\u0119 do akcji.<\/span><\/p>\n

G\u0142\u00f3wn\u0105 wad\u0105 ksi\u0105\u017cki s\u0105 bohaterowie<\/strong> \u2013 a mo\u017ce nie tyle ich szkic, co spos\u00f3b prezentowania ich przez autora. Dialogi s\u0105 denne i md\u0142e, cho\u0107 kto\u015b pewnie b\u0119dzie broni\u0142 autora, \u017ce stara\u0142 si\u0119 pisa\u0107 \u201egwar\u0105 m\u00f3wion\u0105\u201d. Przyk\u0142ad poni\u017cej \u2013 obci\u0119\u0142am dopiski autora w stylu \u201eskin\u0105\u0142em g\u0142ow\u0105\u201d i \u201ewestchn\u0105\u0142em\u201d:<\/span><\/p>\n

\n

– Jestem Anna<\/em><\/span><\/p>\n

– W porz\u0105dku<\/em><\/span><\/p>\n

– A pan\u2026 To znaczy\u2026<\/em><\/span><\/p>\n

– Tak?<\/em><\/span><\/p>\n

(do tego momentu by\u0142o dobrze)<\/span><\/p>\n

– Mo\u017ce by\u0142oby zr\u0119czniej nam rozmawia\u0107, gdybym zna\u0142a twoje imi\u0119.<\/em><\/span><\/p>\n

– W\u0105tpi\u0119. Pojawi\u0142em si\u0119 w twoim \u017cyciu tylko na chwil\u0119. Rano ju\u017c mnie nie b\u0119dziesz pami\u0119ta\u0107. Nawet nie powinna\u015b mnie pami\u0119ta\u0107. Tym bardziej ona.<\/em><\/span><\/p>\n

(Rozdzia\u0142 2, str. 67)<\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n

No na lito\u015b\u0107 bosk\u0105, kto\u00a0<\/span>m\u00f3wi<\/span>\u00a0<\/span>tak egzaltowanie w realnym \u017cyciu?\u00a0<\/span>Egzaltacja, chamstwo w dialogach na poziomie trzynastolatk\u00f3w (tak \u2013 buractwo, chamstwo \u2013 na pewno nie charyzma i m\u0119sko\u015b\u0107, g\u0142\u00f3wnie u negatywnych bohater\u00f3w), dziwne d\u0105\u017cenie do konfrontacji<\/strong> i wystawianie bohater\u00f3w na niebezpiecze\u0144stwa (sytuacja ze stra\u017cnikami) to tylko niekt\u00f3re elementy sk\u0142adaj\u0105ce si\u0119 na kr\u00f3tk\u0105 tez\u0119 \u2013 autor musi popracowa\u0107 nad dialogami i autentyczno\u015bci\u0105.<\/strong> Szczerze \u2013 musi. Bez tego mo\u017ce wyda kolejne 3 ksi\u0105\u017cki \u2013 ale albo wszystkie b\u0119d\u0105 identyczne, albo wyda je w r\u00f3\u017cnych wydawnictwach, bo poprzednie nie b\u0119d\u0105 chcia\u0142y tytu\u0142u.\u00a0To s\u0105 typowe b\u0142\u0119dy debiutanta.\u00a0<\/strong><\/span><\/p>\n

Za co mi g\u0142upio i co w tej ksi\u0105\u017cce jest beznadziejnie niem\u0105dre?<\/span><\/span><\/h3>\n

Jest mi troch\u0119 g\u0142upio. Staram si\u0119, \u017ceby ksi\u0105\u017cki obejmowane przeze mnie patronatem nios\u0142y pewne warto\u015bci \u2013 zw\u0142aszcza, \u017ce zale\u017cy mi na damskiej cz\u0119\u015bci fandomu.\u00a0Chodzi o patronat mojego bloga nad S.Q.U.A.T.em, z kt\u00f3rym serio nie wiem, co teraz poczyni\u0107. Promowa\u0107? Nie promowa\u0107?
\nDosta\u0142am tekst do przeczytania przed decyzj\u0105 o patronacie. By\u0142 tam jeden bardzo \u015bliski fragment w rozdziale trzecim, ale kiedy zgodzi\u0142am si\u0119 na patronat, fragment brzmia\u0142 w ten spos\u00f3b:<\/span><\/p>\n

\n

W\u0142a\u015bnie wtedy, w tych pe\u0142nych nienawi\u015bci, b\u00f3lu i krwi czasach, Przepi\u00f3reczka pozna\u0142 swoj\u0105 niespe\u0142nion\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107. Kilka szajbni\u0119tych amazonek, kt\u00f3re w rzeczywisto\u015bci by\u0142y dziwkami zarabiaj\u0105cymi w ten spos\u00f3b na \u017cycie, postanowi\u0142o walczy\u0107 do ko\u0144ca o swoj\u0105 wolno\u015b\u0107 i niezale\u017cno\u015b\u0107. Ludzie Maksymiliana ostatecznie st\u0142amsili wyrywne baby, wi\u0119kszo\u015b\u0107 od razu gwa\u0142c\u0105c. Jedn\u0105 upatrzy\u0142 sobie Przepi\u00f3reczka i wyni\u00f3s\u0142 z p\u0142on\u0105cych ruin.<\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n

Jest to wtr\u0105cenie buduj\u0105ce histori\u0119 bohatera pobocznego. Ot, typowy fragment dla \u015bwie\u017cego autora, kt\u00f3ry pr\u00f3buje zdoby\u0107 serca m\u0142odszych i niepewnych swojej warto\u015bci czytelnik\u00f3w. Ot, fragment o wojnie z burdelem \u2013 ca\u0142kiem ciekawe pole do eksploatowania<\/strong>, np. w dodatkach (opowiadania do\u0142\u0105czane do powie\u015bci, antologia wydana pobocznie przy okazji drugiej ksi\u0105\u017cki etc.).\u00a0Niestety, wydawnictwo\/redakcja\/autor\/Wielki Cthulu postanowi\u0142o zmieni\u0107 ten fragment. Ko\u0144cowo prezentuje si\u0119 on tak:<\/span><\/p>\n

\n

W\u0142a\u015bnie wtedy, w tych pe\u0142nych nienawi\u015bci, b\u00f3lu i krwi czasach, Przepi\u00f3reczka pozna\u0142 swoj\u0105 niespe\u0142nion\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107. Kilka szajbni\u0119tych amazonek, bynajmniej niesympatycznych, postanowi\u0142o walczy\u0107 do ko\u0144ca o swoj\u0105 wolno\u015b\u0107 i niezale\u017cno\u015b\u0107, Ostatecznie zdusili\u015bmy babski zryw. Moi towarzysze od razu zgwa\u0142cili wi\u0119kszo\u015b\u0107 tych zdzicza\u0142ych kobiet.<\/span><\/p>\n

(Rozdzia\u0142 3, s.111)<\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n

Jak widzicie, wszelkie wyt\u0142umaczenie konfliktu znikn\u0119\u0142o, opr\u00f3cz zwyczajowego „feminaziolom si\u0119 nale\u017ca\u0142o”. Nie wiem, jak mo\u017cna gwa\u0142ty w ksi\u0105\u017cce t\u0142umaczy\u0107 \u201etrudnymi apokaliptycznymi czasami\u201d. Fabularne gwa\u0142ty\u00a0na kobietach, dla kt\u00f3rych wyt\u0142umaczeniem jest, \u017ce by\u0142y \u201eniepos\u0142usznymi amazonkami\u201d i nazywanie ich \u201ezdzicza\u0142ymi\u201d dlatego, \u017ce same o sobie stanowi\u0142y (nawet, je\u015bli by\u0142y bohaterem negatywnym) to element narracji g\u0142\u00f3wnego bohatera. Narracja jest prowadzona w trybie pierwszoosobowym, przez co od pierwszego rozdzia\u0142u budujemy sobie wizerunek g\u0142\u00f3wnego bohatera. Niestety – je\u017celi autor chce wyda\u0107 wi\u0119cej powie\u015bci o przygodach Kamyka, jego bohater powinien przede wszystkim dojrze\u0107.<\/strong><\/span><\/span><\/p>\n

G\u0142\u00f3wny bohater jest dla mnie przez to zupe\u0142nie niestrawny, nie przywi\u0105zuj\u0105cy. Nie ma w nim nic, dla czego chcia\u0142oby si\u0119 czyta\u0107 t\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0119. Jego konstrukcja jest bli\u017csza raczej rozchwianemu psychicznie mordercy z problemem w\u0142asnej warto\u015bci (ten dziwacznie melancholijny typ, nie ten popkulturowo atrakcyjny typ). Nawet jego dziwny emocjonalny zwi\u0105zek z Jasnow\u0142os\u0105 nie pomaga – cho\u0107 pisarze cz\u0119sto wykorzystuj\u0105 w\u0105tki dooko\u0142a romantyczne, aby pokaza\u0107 czytelnikom, \u017ce bohater mo\u017ce si\u0119 podoba\u0107. W\u0142a\u015bnie przez tak\u0105 konstrukcj\u0119 bohatera odrzuca od tej ksi\u0105\u017cki – nie tylko mnie, ale te\u017c czytelnik\u00f3w szukaj\u0105cych dobrej literatury przygodowej, szukaj\u0105cych powiewu \u015bwie\u017co\u015bci w opowiadaniu historii. Osoby zm\u0119czone „kolejnym polskim metrem” i kalkami z Go\u0142kowskiego nie b\u0119d\u0105 zadowolone z tej ksi\u0105\u017cki w\u0142a\u015bnie ze wzgl\u0119du na g\u0142\u00f3wnego bohatera<\/strong> – to jakby zamkn\u0105\u0107 ci\u0119 w aucie z najbardziej nielubianym wsp\u00f3\u0142pracownikiem, kt\u00f3ry w dodatku jest mocno gadatliwy. Musicie dojecha\u0107 do celu, a Ty masz ch\u0119\u0107 wyskoczy\u0107 z auta i z\u0142apa\u0107 autobus.<\/strong>
\n<\/span><\/p>\n

Kr\u00f3tko do fan\u00f3w terminatorzenia<\/span><\/span><\/h3>\n

Dla tych, kt\u00f3rzy wychodz\u0105 ze stwierdzenia, \u017ce pierwsze co m\u0119\u017cczy\u017ani b\u0119d\u0105 robi\u0107 po apokalipsie, to gwa\u0142ty i morderstwa, przypomn\u0119 tylko histori\u0119 z Powstania Warszawskiego i oboz\u00f3w koncentracyjnych: mimo tragicznych warunk\u00f3w, kt\u00f3re na pewno by\u0142y dla wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie \u017cyj\u0105cych ludzi apokaliptyczne<\/strong>, gwa\u0142ty w\u015br\u00f3d ludno\u015bci cywilnej (cywil vs cywil) by\u0142y na znikomym poziomie. Funkcjonowa\u0142a oczywi\u015bcie osoba prostytutki i burdele. Jednak w przyt\u0142aczaj\u0105cej wi\u0119kszo\u015bci za seks p\u0142aci\u0142o si\u0119 – zazwyczaj jedzeniem. Warto si\u0119 zastanowi\u0107 nad tym, czemu s\u0142u\u017c\u0105 takie w\u0105tki w ksi\u0105\u017ckach. <\/strong><\/span><\/p>\n

Wydaje mi si\u0119, \u017ce Ku\u015bmirak chcia\u0142 pokaza\u0107 w S.Q.U.A.T. obrzydliwo\u015b\u0107 takich zachowa\u0144<\/strong>, ale przedobrzy\u0142. Czytelnik tej ksi\u0105\u017cki, po fragmencie z gwa\u0142tami i histori\u0105 przynale\u017cenia Kamyka do pseudokibolskiej grupki, od razu traci wszelkie ciep\u0142e uczucia do g\u0142\u00f3wnego bohatera. Stanowi to o pewnej umiej\u0119tno\u015bci budowania emocji u czytelnik\u00f3w, ale autor posun\u0105\u0142 si\u0119 za daleko – nie wyczu\u0142 momentu krytycznego, przez co wi\u0119kszo\u015b\u0107 wyrobionych czytelnik\u00f3w odrzuci Kamyka<\/strong> i „nie kupi” tej opowie\u015bci Pisarz powinien wi\u0119c rozwa\u017cy\u0107 gruntown\u0105 przebudow\u0105 main’a<\/em> lub skupienie si\u0119 na innej postaci jako g\u0142\u00f3wnym bohaterze pozytywnym. Widz\u0119 ogromny potencja\u0142 w historii przybranego ojca Kamyka, kt\u00f3ry to w\u0142asnie powinien by\u0107 najsilniejsz\u0105 postaci\u0105 ksi\u0105\u017cki – cz\u0142owiekiem, kt\u00f3ry przetrwa\u0142 i nie straci\u0142 swojego cz\u0142owiecze\u0144stwa.<\/span><\/p>\n

\"\"
Kiepskie ksi\u0105\u017cki, z kt\u00f3rych recenzji zrezygnowa\u0142am.<\/span><\/figcaption><\/figure>\n

Powr\u00f3c\u0119 na koniec do kwestii negatywnych recenzji. Tak, sz\u0142am wydawnictwom na r\u0119k\u0119, nie publikuj\u0105c negatyw\u00f3w \u2013 cho\u0107 moje recenzje zawsze by\u0142y krytyczne.<\/strong> Kiedy opublikowa\u0142am krytyczn\u0105 zajawk\u0119 \u201eSzczur\u00f3w Wroc\u0142awia\u201d, spotka\u0142am si\u0119 z ogromnym hejtem (wraz z wyzwiskami i atakami ad personam<\/em>) ze strony os\u00f3b wyst\u0119puj\u0105cych w ksi\u0105\u017cce. Przestraszy\u0142o mnie to \u2013 tyle os\u00f3b, broni\u0105cych bardzo przeci\u0119tnego tytu\u0142u w spos\u00f3b, kt\u00f3ry mi wydaje si\u0119 by\u0107 godny najgorszych trolli z sieci. Nie opublikowa\u0142am wi\u0119c recenzji \u2013 a nie jest to recenzja pozytywna, poniewa\u017c ksi\u0105\u017cka ma du\u017co niedoskona\u0142o\u015bci.\u00a0Wy zdecydujcie, czy mam publikowa\u0107 recenzje tych ksi\u0105\u017cek. Zostawiam t\u0119 decyzj\u0119 fanom.<\/strong><\/span><\/p>\n

Ave!<\/span><\/p>\n

\u00a0<\/span><\/p>\n

\u00a0<\/span><\/p>\n